Immersive Designer: Những gã thiết kế chiếm đóng kỉ nguyên công nghệ trong 10 năm tới

Làm sao để có được một cái nhìn tổng thể về giao diện người dùng trong 10 năm tới, khi mà kỉ nguyên của Immersive Designer đã gần kề và bạn vẫn đang loay hoay để thích ứng với tốc độ phát triển của công nghệ?

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 02

Immersive Designer là thế hệ designer tạo nên một “câu chuyện” rất khác về thực tế ảo trên mọi phương tiện, từ phim ảnh cho đến truyền thông giải trí. Bài viết của tác giả Gabriel Valdivia đăng tải trên website UX Design sẽ giúp bạn có những hành trang cần thiết để đương đầu với kỉ nguyên Immersive Designer đang gần kề.

Mời bạn cùng theo dõi!

Kỉ nguyên của hình thức nhập vai: Immersive Design

Tôi (tác giả Gabriel Valdivia) bắt đầu sự nghiệp của mình với công việc của một Graphic Designer; làm việc với công cụ Picacsa, luôn thủ sẵn bên mình cuốn kinh thánh về màu sắc Pantone và tự nhắc nhở mình hãy kiểm tra thật kĩ càng trước khi cho ra bản thiết kế final. Sau đó không lâu, website ra đời và phát triển nhanh đến mức chóng mặt, trong khi tôi vẫn còn đang loay hoay để làm quen với các khái niệm về HTML, CSS, Javascript. Cho đến khi bắt kịp với thời đại, tôi chuyển hướng sang làm Web Designer và khi ấy, chương trình hỗ trợ trình duyệt web - Flash ra đời đã nhanh chóng chiếm được “trái tim” của mọi designer, kể cả tôi. Rồi iPhone ra đời và gia nhập cuộc chơi công nghệ, chúng tôi lại phải đương đầu với một thách thức mới: Làm sao để các thiết kế của mình tương thích được với những giao diện hoàn toàn mới, với kích thước vọn vẹn bằng lòng bàn tay. Rồi mọi chuyện cũng ổn, chúng tôi đã rất hào hứng khi skeuomorphism (phong cách thiết kế mô phỏng thực tế) ra đời, học hỏi được nhiều thứ từ pixel và sững sờ trước kỉ nguyên của mobile - first (thiết kế ưu tiên điện thoại) và hiện tại là công nghệ Virtual reality - thực tế ảo.

Nhưng câu chuyện công nghệ và những món đồ chơi kĩ thuật tân tiến sẽ không dừng lại ở đó. Giờ đây, nhân loại không muốn dừng lại nhu cầu của mình trước một chiếc màn hình smartphone nhỏ bé, vì có một vùng đất mới mà chúng ta chưa khai phá: Thế giới lộng lẫy đằng sau chiếc màn hình. Đó cũng là nơi mà kỉ nguyên Immersive Design bắt đầu…

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 01

Khi tương lai không chỉ xoay quanh câu chuyện Thực tế ảo

Thập kỉ vừa qua, chúng ta thấy được sự chuyển dịch rõ rệt của dòng content: Từ các sạp báo, cho đến bàn làm việc của mỗi người, rồi “chui” vào trong màn hình máy tính và giờ đây, dừng lại trên các thiết bị nhỏ gọn vừa bàn tay. Rõ ràng, bước chuyển mình tiếp theo sẽ là loại bỏ các thiết bị hiện tại và hiển thị nội dung một cách trực tiếp, bắt đầu với VR/AR/MR/XR .

VR (Virtual reality - thực tế ảo): Ứng dụng giúp người dùng có những trải nghiệm trong một không gian ảo.

AR (Augmented Reality - thực tế tăng cường): Ứng dụng đưa các hình ảnh đồ họa vào trong các hình ảnh thực tế.

MR (Mixed reality): Ứng dụng pha trộn thực tế ảo tập trung về hệ thống và tính liên kết.

XR (Extended reality): Ứng dụng gia tăng thực tế ảo.

Chúng ta nhìn thấy kỉ nguyên này mở rộng ngay trước màn hình điện thoại thông qua công nghệ AR. Những ông lớn trong ngành công nghệ như Apple, Google và Samsung đã và đang đối đầu trong cuộc chiến chinh phục công nghệ AR; và cũng không ngoa khi nói rằng chúng ta đang theo dõi nhiều bản thể của Christopher Columbus thời hiện đại đang tìm kiếm một vùng đất mới. Chúng ta đang thấy sự chuyển đổi bộ nhận dạng từ các emoji đơn thuần - chuyển sang các animojis (bộ biểu tượng cảm xúc có thể mô phỏng lại khuôn mặt của bạn), và các nhân vật trong thế giới ảo đang đi lại trong các video trước mắt chúng ta. Những bước tiến của công nghệ AR làm nhân loại hưng phấn trong chốc lát, tuy nhiên, liệu câu chuyện về quá trình phát triển của máy tính Commodore 64 năm 1982 có đang được tái hiện lại không? Khi mà đầu tư vào một platform chưa thông dụng ở thời hiện tại có thể sẽ nhanh chóng lỗi thời trong kỉ nguyên mới… Công nghệ AR trong năm 2018 đã bắt đầu bộc lộ ra những giới hạn của mình khi hòa mình vào công nghệ của kỉ nguyên Immersive Design.

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 2
Nguồn:TheVerge

Câu chuyện về chiếc bánh công nghệ: Bạn muốn là người chiêm ngưỡng hay thưởng thức?

Content đang tồn tại trong một thế giới khác, và nhân loại mới chỉ dừng lại ở việc quan sát và chiêm ngưỡng chúng qua màn hình hiển thị; hay nói cách khác, chúng ta mới dừng lại ở việc nhìn ngắm một món đồ ăn chứ chưa thực sự chạm vào hay thưởng thức món ăn ngon lành ấy. Và đó là nhiệm vụ đặt ra để kỉ nguyên Immersive Design chinh phục và làm hài lòng các “thực khách” của mình.

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 4

Trong năm 2018, chúng ta đã phát triển một ngôn ngữ sử dụng những biểu cảm trên gương mặt như việc nhíu mày, mở rộng khẩu hình miệng để điều khiển các ứng dụng AR, một số công ty khác phát triển các tương tác từ những cú chạm cảm ứng, trong khi phần còn lại đang nỗ lực đánh chiếm vùng đất đằng sau chiếc màn hình. Nhưng trước hết, cần phải trả lời được câu hỏi trị giá hàng tỉ dollar: Làm sao để tiếp cận và thích ứng với không gian đa chiều,công nghệ 3D và UI được thiết lập trong thế giới ảo - một cách tối đa?

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 5
Một thiết kế tốt có nghĩa là được thiết kế ít nhất có thể - Dieter Rams

Dòng chảy của content đang không ngừng biến đổi

Triết lý của các designer, là luôn làm sao để thoát ra khỏi những chiếc hộp sáng tạo bó buộc trí óc của họ. Tuy nhiên, để Immersive Design làm tốt khả năng của mình, cần đặt ra thêm một vấn đề khác: Đâu là ranh giới giữa content và UI? Đây là câu hỏi “đeo bám” các Game Designer suốt hàng thập kỉ nay. Khi họ hình dung về một thế giới để các game thủ cư ngụ, không gian nơi đây thường mang những đặc trưng trừu tượng phi logic so với thế giới thực. Chẳng hạn như, giao diện khi bắt đầu một trò chơi thường sẽ là sự dung hợp giữa màn chào mời về một thế giới mới, với những nhân vật đặc trưng tồn tại trong game kèm theo những quy luật mà người chơi phải tuân thủ. Do đó, các công ty về game thường vạch ra giới hạn rạch ròi giữa UI và Game Designer. Có một lập luận logic giải thích cho hành động này: Game Designer thường thành thạo những kĩ năng về 3D, trong khi đó UI Designer thường chỉ làm việc với 2D.

Hãy cùng quan sát hai hình ảnh sau.

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 6
Game nhập vai Skyrim 2011

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 7
Game nhập vai S.O.S 2018

Bức hình đầu tiên với bối cảnh trong game nhập vai Skyrim, phát hành năm 2011 - đang hiển thị trên giao diện người dùng những câu lệnh dạng báo động đỏ để quản lý các món đồ trong game, sử dụng font chữ Futura với bối cảnh thời Trung cổ. Dù bảng chọn được hiển thị rõ ràng, trực quan và hiệu quả nhưng bên cạnh đó, thiết kế này lại mang đến người dùng một cảm giác không mấy dễ chịu khi nhắc nhở người chơi rằng những con rồng trong game không phải là “hàng real”. Bức hình bên dưới là tựa game S.O.S phát hành năm 2018; được tín nhiệm là mang đến những trải nghiệm nhập vai hoàn hảo khi xây dựng thế giới trò chơi từ chính những góc nhìn khác nhau của người chơi và đòi hỏi bạn cần phải có một chiếc radio (với các kênh radio nhất định) để tương tác với những người chơi khác.

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 7
Dòng game Doom VFR

idesign immersive designer nhung ga chiem dong ki nguyen thiet ke trong 10 nam toi 8
Dòng game Winston’s Heart

Trong bức hình động đầu tiên, Doom VFR sử dụng một cách tiếp cận truyền thống để người dùng tương tác - một bảng điều khiển thông tin 2D chạy nổi trong không gian. Đến bức hình động thứ 2, Winston’s Heart đặt UI vào trong thế giới như là một clipboard (công cụ lưu trữ dữ liệu) có thể gói gọn và tương tác với ánh sáng trong môi trường. Dòng game Doom dường như không quan tâm đến việc phải nhắc nhở người dùng về việc họ đang sống trong một thế giới ảo của trò chơi. Và Winston’s Heart, lại nỗ lực để thêm vào các chi tiết sống động tồn tại trong thế giới thật để nâng cao trải nghiệm nhập vai của người dùng.

Đó là 2 ví dụ về cách mà kỉ nguyên Immersive Design đang dần thâm nhập vào cuộc sống của chúng ta, xào nấu và mang đến nhân loại những bữa tiệc thịnh soạn của công nghệ. Với nhiều người, bước vào kỉ nguyên này cũng đồng nghĩa với việc đặt cược vào ván bài giữa content và màn hình hiển thị. Liệu ai sẽ thắng? Công việc của chúng ta lại xoay quanh cuộc hành trình tìm kiếm các chất liệu tương tác mới và hoàn hảo.

Rồi sẽ nhanh thôi, khi kỷ nguyên Immersive Design ập đến và bạn tự hỏi tâm trí mình: Sẵn sàng để đương đầu chưa nào?

Nguồn: UX Design

Tác giả: Gabriel Valdivia

Biên tập: Thụy